E shtunë, 28 Janar, 2023

UNË NUK DO TA PËRDOR SHQIPEN, DO TË FLAS MAQEDONISHT

Le të mos shqetësohemi nga sjellja e sforcuar e politikanëve shqiptarë të cilët, për një kohë të gjatë, në disa raste përdornin shqip dhe kur askush tjetër nuk i kuptonte. Nuk mund të zgjasë shumë dhe masa e duhur do të gjendet pasi të pranohet barazia e popujve dhe gjuhëve të tyre në shtetin e përbashkët të Maqedonisë.

 

Shkruan: Denko Maleski

 

Disa vjet më parë, unë ndërhyra me tone qetësuese drejtuar publikut të trazuar maqedonas nga përdorimi i gjuhës shqipe në institucionet shtetërore. Duke kuptuar plotësisht aspiratat e popullit shqiptar për barazi dhe përmes përdorimit të gjuhës si atdheu i tyre, pasi maqedonishtja është e jona, unë dhashë një shembull që tregon se çdo ekzagjerim, nga çdo anë, një ditë do të bëhet qesharak. Më lejoni ta përsëris historinë. Gjuha me të cilën kemi komunikuar të gjithë në federatën Jugosllave ishte Serbo-Kroate, siç quhej atëherë. Kështu që ishte në procesin e shpërbërjes, si dhe në konferencën për Jugosllavinë ku takova Danilo Turk, një anëtar i ekipit slloven, ambasador i ardhshëm në KB dhe president i ardhshëm i Sllovenisë. Serbokroatishtja ishte gjuha e komunikimit tonë edhe kur nuk kishte Jugosllavi, dhe ne ishim përfaqësues të dy shteteve të pavarura në organizatën botërore. Një ditë, në një takim në ambientet e KB, Turk nuk u përgjigj në përdorimin tim të serbo-kroatishtes si zakonisht, por në anglisht. Automatikisht kalova në anglisht, një nga gjuhët e organizatës botërore dhe kështu takimi ynë mbaroi. Në fund, unë i kërkova atij që të kënaqte kuriozitetin tim dhe të më tregonte pse ai shmangu përdorimin e serbo-kroatishtes. Këto janë udhëzimet e mia nga Ljubljana, ai m’u përgjigj, paksa i zënë ngushtë, më dukej.

Por, si gjithçka që është imponuar, kjo zgjidhje, midis njerëzve që kanë jetuar së bashku në një vend për më shumë se shtatëdhjetë vjet dhe ende kishin respekt për njëri-tjetrin dhe për veçantinë e tyre, ishte jetëshkurtër. Le të mos shqetësohemi nga sjellja e sforcuar e politikanëve shqiptarë të cilët, për një kohë të gjatë, në disa raste përdornin shqip dhe kur askush tjetër nuk i kuptonte. Nuk mund të zgjasë shumë dhe masa e duhur do të gjendet pasi të pranohet barazia e popujve dhe gjuhëve të tyre në shtetin e përbashkët të Maqedonisë, shkrova.

Dje, në takimin e Reflektimit 2030, ndodhi një strategji dhjetë-vjeçare e politikës së jashtme të Ministrisë së Punëve të Jashtme, e cila diskutoi rolin e Kuvendit në krijimin dhe promovimin e prioriteteve të politikës së jashtme të Maqedonisë Veriore. Takimi u drejtua nga Ministri i Jashtëm Bujar Osmani dhe Kryetari i Parlamentit Talat Xhaferi. Pas disa fjalëve në shqip, si një manifestim i barazisë, fjalimet e dy politikanëve ishin në maqedonisht. E njëjta gjë u përsërit me pjesëmarrësit në debat që ishin shqiptarë. Të gjitha në një. Kufjet e përkthimit të shtrirë në tavolinë nuk u përdorën, edhe pse kishte një përkthyes prapa pjesës me xham të dhomës. Pasi të kënaqemi, dëshira për barazi të plotë ia lëshon vendin praktikës – përdorimit të gjuhës që ne të gjithë e kuptojmë. Por, dhe më shumë se kaq: dje ndoqa një manifestim të mbështetjes publike për gjuhën maqedonase, publike, por më e rëndësishmja, vullnetare. Këto janë baza të forta të komunitetit tonë që synojnë paqen dhe prosperitetin e të gjithë qytetarëve të shtetit të përbashkët.

Dhe fakti që Kryetari i Parlamentit Xhaferi, që përfaqëson Maqedoninë, foli në shqip në institucionet evropiane, do të pyesë dikush? Unë kujtova një vizitë të Presidentit Jugosllav Tito në Belgjikë. Në drekë, mbreti Baudouin lexoi dollinë në frëngjisht deri në gjysmë dhe në flamanisht në gjysmën tjetër.

 

Autori është profesor universitar dhe ish-ministër i punëve të jashtme.

Marrë nga Plusinfo. Përktheu KDP.

Të fundit